Trung tâm Phát triển Sâm Ngọc Linh và Dược liệu nỗ lực bảo tồn và phát triển “Quốc bảo”

Trung tâm Phát triển Sâm Ngọc Linh và Dược liệu
nỗ lực bảo tồn và phát triển “Quốc bảo”

Trung tâm Phát triển Sâm Ngọc Linh và Dược liệu được UBND tỉnh Quảng Nam (cũ, nay là thành phố Đà Nẵng) giao quản lý 50,25 ha diện tích đất rừng tự nhiên để thực hiện nhiệm vụ trồng, bảo tồn và phát triển cây sâm Ngọc Linh. Đến nay, Trung tâm đã trồng bảo tồn được 10,74 ha với tổng số 268.902 cây sâm Ngọc Linh ở nhiều độ tuổi khác nhau. Đặc biệt, nguồn giống sâm Ngọc Linh do Trung tâm sản xuất đã được Cục Trồng trọt cấp Bằng bảo hộ và công bố lưu hành công khai trên Cổng thông tin của Cục Trồng trọt. Đây là cơ sở quan trọng khẳng định tính pháp lý, chất lượng và uy tín của nguồn giống.
Với những nỗ lực trong thời gian qua đã đem lại nhiều kết quả tích cực, số lượng cây giống sản xuất ngày càng tăng; tỷ lệ cây giống đạt tiêu chuẩn xuất vườn trên tổng số hạt gieo ươm tăng dần qua các năm. Năm 2025, tỷ lệ này dự kiến đạt khoảng 71%, tăng gần 3% so với mức 68,22% của năm 2024. Trung tâm hiện đã sản xuất trung bình 150.000 cây giống mỗi năm (gồm cây giống 01, 02 năm tuổi) và dự kiến mở rộng quy mô sản xuất trong các năm tới.

Hình ảnh: cây giống sản xuất tại Trạm Dược liệu Trà Linh

Kết quả này có được nhờ tinh thần trách nhiệm, sự tận tụy của đội ngũ viên chức, người lao động, cùng với việc ứng dụng khoa học – kỹ thuật vào công tác gieo ươm, chăm sóc cây giống. Tuy nhiên, công tác bảo tồn và phát triển sâm Ngọc Linh cũng đang đối diện không ít khó khăn: thời tiết diễn biến bất thường ảnh hưởng trực tiếp đến sản xuất; nhu cầu cây giống từ các tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp có xu hướng giảm do còn vướng mắc ở hành lang pháp lý trong việc trồng cây dược liệu dưới tán rừng trong thời gian qua (hiện nay, vướng mắc được tháo gỡ tại Nghị định số 183/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 của Chính phủ về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 156/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lâm nghiệp).
Được UBND thành phố giao nhiệm vụ tham mưu cho Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường trong việc xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch bảo tồn, phát triển, nghiên cứu khoa học, cung ứng giống và sản xuất các mặt hàng đặc hữu từ sâm Ngọc Linh và dược liệu quý, Trung tâm đã xác định ba mục tiêu trọng tâm trong thời gian tới:
Một là, phát huy hiệu quả công tác bảo tồn, lưu giữ và phát triển nguồn gen sâm Ngọc Linh trên diện tích được chứng nhận là Cơ sở bảo tồn đa dạng sinh học sâm Ngọc Linh.
Hai là, Trung tâm đặt mục tiêu đến năm 2030 sản xuất trên 500.000 cây giống/năm, đáp ứng yêu cầu theo Quyết định 2270/QĐ-UBND ngày 20/10/2023 của UBND tỉnh Quảng Nam (nay là thành phố Đà Nẵng) về triển khai Quyết định 611/QĐ-TTg ngày 01/6/2023 của Thủ tướng Chính phủ.
Ba là, tập trung nghiên cứu, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật nhằm hoàn thiện quy trình sản xuất bền vững, nâng cao chất lượng và hiệu quả. Đồng thời, triển khai đầu tư công nghệ hiện đại như IoT, Blockchain, thiết bị kiểm định… trong quản lý, chăm sóc vườn sâm và truy xuất nguồn gốc sản phẩm, qua đó bảo vệ thương hiệu và nguồn gen gốc sâm Ngọc Linh của thành phố Đà Nẵng.

Hình ảnh: cây sâm Ngọc Linh trồng dưới tán rừng

Song song đó, Trung tâm cũng sẽ tăng cường hợp tác với các Viện nghiên cứu, trường Đại học, Tập đoàn trong và ngoài nước để nghiên cứu sâu hơn về hoạt chất sinh học, tác dụng dược lý của sâm Ngọc Linh, mở ra nhiều hướng đi mới trong phát triển sản phẩm từ chế biến sâu các loại dược liệu quý này.
Việc phát triển sâm Ngọc Linh không chỉ mang lại giá trị kinh tế cao, mà còn góp phần quan trọng trong bảo tồn đa dạng sinh học, phát triển kinh tế rừng và nâng cao đời sống người dân địa phương. Với những nỗ lực không ngừng, Trung tâm Phát triển Sâm Ngọc Linh và Dược liệu đang từng bước khẳng định vai trò tiên phong trong sự nghiệp bảo tồn và phát triển “Quốc bảo” sâm Ngọc Linh, hướng tới một tương lai bền vững cho ngành dược liệu Việt Nam.