Những năm gần đây, biến đổi khí hậu đã làm cho thời tiết khu vực miền núi thành phố Đà Nẵng diễn biến ngày càng bất thường. Các đợt nắng nóng kéo dài xen kẽ mưa lớn, giông lốc và gió mạnh xuất hiện với tần suất cao hơn gây ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động sản xuất nông, lâm nghiệp, đặc biệt là công tác bảo tồn, phát triển cây sâm Ngọc Linh và các loài dược liệu dưới tán rừng.
Sâm Ngọc Linh là loài cây dược liệu đặc hữu, có giá trị kinh tế cao, sinh trưởng trong điều kiện khí hậu mát mẻ, độ ẩm ổn định và được che phủ dưới tán rừng tự nhiên. Do đó, các yếu tố thời tiết cực đoan như nhiệt độ tăng cao, độ ẩm không khí giảm mạnh hoặc mưa lớn kéo dài đều có thể tác động bất lợi đến sinh trưởng và phát triển của cây sâm Ngọc Linh.
Sâm Ngọc Linh là loài cây dược liệu đặc hữu, có giá trị kinh tế cao, sinh trưởng trong điều kiện khí hậu mát mẻ, độ ẩm ổn định và được che phủ dưới tán rừng tự nhiên. Do đó, các yếu tố thời tiết cực đoan như nhiệt độ tăng cao, độ ẩm không khí giảm mạnh hoặc mưa lớn kéo dài đều có thể tác động bất lợi đến sinh trưởng và phát triển của cây sâm Ngọc Linh.
Hình ảnh: Nhiệt độ thường xuyên tăng trong thời gian gần đây
Để chủ động ứng phó với các hiện tượng thời tiết bất lợi, giảm thiểu thiệt hại đối với cây sâm Ngọc Linh các tổ chức, hộ gia đình và cá nhân đang sản xuất, trồng, chăm sóc cần thực hiện đồng bộ các giải pháp như:
- Thứ nhất: Biện pháp che phủ và giảm nhiệt, cần kiểm tra và bổ sung kịp thời lớp che bằng vật liệu tự nhiên như lá cây, tre, nứa hoặc lưới che phù hợp tại vườn cây giống và vườn sâm dưới 5 năm tuổi. Tại những khu vực tán rừng bị thưa, phải khẩn trương bổ sung che phủ tạm thời để tránh sốc nhiệt và kết hợp tưới phun sương vào sáng sớm hoặc chiều mát và tránh tưới đẫm giữa trưa nhằm hạn chế tổn thương bộ rễ.
- Thứ nhất: Biện pháp che phủ và giảm nhiệt, cần kiểm tra và bổ sung kịp thời lớp che bằng vật liệu tự nhiên như lá cây, tre, nứa hoặc lưới che phù hợp tại vườn cây giống và vườn sâm dưới 5 năm tuổi. Tại những khu vực tán rừng bị thưa, phải khẩn trương bổ sung che phủ tạm thời để tránh sốc nhiệt và kết hợp tưới phun sương vào sáng sớm hoặc chiều mát và tránh tưới đẫm giữa trưa nhằm hạn chế tổn thương bộ rễ.
Hình ảnh: Bổ sung độ ẩm cho vườn sâm bằng hệ thống tưới phun sương.
- Thứ hai: Khi trời mưa lớn có nguy cơ xói mòn đất việc kiểm tra và xử lý hệ thống thoát nước là cực kỳ quan trọng, đảm bảo nước không đọng trên luống quá 24 giờ. Cần gia cố chắc chắn mái che, cọc chống, dây neo, tại các sườn dốc, nên bổ sung lớp phủ hữu cơ (lá mục, cành khô) và thiết kế các đường chắn ngang để giảm dòng chảy mặt, hạn chế rửa trôi đất. Ngay sau mỗi đợt mưa lớn, phải tiến hành khảo sát toàn bộ vườn, thu gom cây gãy đổ, bổ sung đất mùn tại vị trí xói lở và xử lý kịp thời các cây có dấu hiệu bệnh.
Hình. Thực hiện vệ sinh vườn sâm Ngọc Linh sau mưa lớn để giảm
nguy cơ phát sinh nấm bệnh.
- Thứ 3: Việc phòng trừ sâu bệnh, cần duy trì vệ sinh vườn thường xuyên, thu gom và tiêu hủy triệt để lá bệnh, cây bệnh, không để tàn dư thực vật mục nát tồn đọng. Đặc biệt trong điều kiện nóng ẩm xen mưa giông, phải tăng cường theo dõi các bệnh thối rễ, lở cổ rễ, đốm lá và thán thư, ưu tiên các biện pháp sinh học và quản lý dịch hại tổng hợp.
Hình ảnh: Theo dõi sinh trưởng và dịch hại trên cây giống
Thời tiết cực đoan là yếu tố khó tránh khỏi, nhưng mức độ thiệt hại hoàn toàn nằm trong khả năng kiểm soát nếu chúng ta hành động chủ động và khoa học. Hãy duy trì thói quen thăm vườn hàng ngày, theo dõi chặt chẽ dự báo thời tiết, chuẩn bị đầy đủ vật tư che chắn, thoát nước và phòng bệnh. Sự tỉ mỉ, kiên trì và tuân thủ đúng kỹ thuật chính là yếu tố then chốt để bảo vệ vườn sâm.
Trần Xuân Ngọc - Phòng Kỹ thuật
Comment